فلسفه
1. پرسش از معنای زندگی و ارتباط آن با رنج های انسان

فاروق طولی؛ محمد نجاتی؛ عباس تقوی

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 7-22

چکیده
   پرسش از معنای زندگی قابل تحلیل به چند سؤل عمده است: اول اینکه آیا زندگی معنا دار است و در صورت معناداری، معنای آن ذاتی است؟ در صورت پاسخ مثبت، معنای ذاتی زندگی چیست؟ اما در صورت پاسخ منفی، آیا اموری از سنخ ارزش یا هدف وجود دارند تا به واسطه آنها بتوان زندگی فاقد معنا را معنا دار نمود؟ عمده تکاپوی خداباوران، موحدین و غیر موحدین دیندار ...  بیشتر

فلسفه
2. بررسی تطبیقی رابطه عقل و ایمان از دیدگاه علامه طباطبایی و ریچارد سوین ­برن

مرجان عسگری بابادی؛ فرج الله براتی؛ گودرز شاطری؛ صادق خوشخو

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 23-38

چکیده
  از چالش برانگیزترین مسأله مورد توجه فیلسوفان و متکلمان رابطه عقل و ایمان است. این جستار در پی آن است که موضوع فوق­الذکر را از منظر دو فیلسوف سرشناس و عقل­گرای اسلامی و غرب مورد بررسی قرار دهد. هر دو فیلسوف برآنند که باورهای دینی باید مبتنی بر عقل باشد؛ با این تفاوت که عقلی که مورد توجه علامه طباطبایی است عقل استدلالی است، ولی سویین­برن ...  بیشتر

فلسفه
3. بررسی انتقادهای علامه خفری بر نظریه علم الهی ابن سینـا

مصطفی سامانی؛ احمد بهشتی؛ حبیب اله ابراهیمی

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 39-56

چکیده
  مسئله­ی علم باری­تعالی قبل و بعد الایجاد اشیاء یکى از عمیق ترین و غامض‏ترین مسائل فلسفى و کلامی در تاریخ تفکر اسلامی بوده است. شیخ الرئیس، علم باری­تعالی به ماسوی قبل و بعد الایجاد اشیاء را به واسطه­ی صور مرتسمه و علم حصولی می داند. علامه خفری با دقت نظر و ارائه دلایل متقن، با رد صور مرتسمه و با مطرح کردن علم کمالی اجمالی و تفصیلی، ...  بیشتر

فلسفه
4. رابطه ذات و صفات الهی از دیدگاه عضدالدین‌ایجی

مهدی قلی پور؛ محمد سعیدی مهر؛ سید صدرالدین طاهری

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 57-75

چکیده
  یکی از مسائل مهم وجود شناسی صفات خداوند، مسئله رابطه ذات و صفات الهی و کیفیت اتصاف ذات خداوند متعال به صفات کمال است. پرسش این است که آیا صفات کمال از حیث وجود خارجی، عین ذات الهی هستند یا زائد بر ذات؟ این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی در صدد بررسی آراء عضدالدین‌ایجی در مسئله مزبور است. ایجی متکلمی اشعری است و در این مسئله از دیدگاه اشاعره ...  بیشتر

فلسفه
5. نقش خودشناسی در سبک زندگی اسلامی از منظر عقل و دین

رضا نوروزی

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 75-90

چکیده
  فرهنگ‌های مختلف، روش‌های متفاوتی برای زندگی انسان ارائه می‌دهند که برخاسته از نگرش‌های متفاوت آنها به عالم هستی و انسان است و ارزیابی هر کدام از این سبک‌های زندگی، نیازمند تحلیل دقیق و عمیق مبانی آنها است. از بین مبانی سبک زندگی، خودشناسی از مهم‌ترین مبانی محسوب می‌شود و سؤال مهم در این بحث، تأثیر خودشناسی بر سبک زندگی و تحلیل ...  بیشتر

فلسفه
6. مبانی دینی پاسخگویی در قرآن کریم: راهبردی برای سیستمهای اجتماعی عقلانی

جعفر ترک زاده؛ مهدی امیری؛ رحمت اله مرزوقی؛ محمدجواد سلمانپور؛ جعفر جهانی

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 91-112

چکیده
  این پژوهش با هدف تبیین مفهوم پاسخگویی از طریق غور و بررسی در مبانی نظری و آیات قرآن کریم و روایات دینی مرتبط و با بهره­گیری از فرایند چرخه­ای تحلیل کیفی انجام شده است. بخش اول پژوهش نشان دهنده فراگیر بودن مفهوم پاسخگویی در قلمروهای مختلف زمانی، مکانی و موضوعی است؛ از پاسخگویی در برابر خداوند تا پاسخگویی به مردم. در بخش دوم از طریق ...  بیشتر

فلسفه
7. تبیین فلسفی عرفانی الگوی انسان کبیر در نظریه ولایت فقیه امام خمینی رضوان الله علیه

حمیدرضا شب بویی؛ محمد قمی اویلی

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 113-128

چکیده
  امام خمینی در کنار فقاهت خود شخصیت بی‌نظیری در علوم فلسفه و عرفان داشتند لذا نمی توان در منظومه فکری ایشان دیدگاه های فلسفی و عرفانی امام خمینی را نادیده گرفت، در حقیقت اندیشه عرفانی امام بستر و زمینه ساز اندیشه فقه سیاسی ایشان بوده است. از منظر امام خمینی بین ولایت انسان کامل و ولایت فقیه یک نوع تناسب و هماهنگی است که در دوران غیبت ...  بیشتر

فلسفه
8. شناخت تحلیلی عوامل آسیب زا در خردورزی مبتنی بر رهیافت های نهج البلاغه

عباس بخشنده بالی

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 129-142

چکیده
  یکی از مهم ترین ویژگی های متمایز کننده انسان از دیگر انواع مخلوقات، خردورزی است. در موارد متعدد این ویژگی که در انسان وجود دارد دچار آسیب های جدی شده و کارایی خود را برای شکل دهی جهان بینی صحیح از دست می دهد. چنین انسانی نمی تواند در راستای خودشکوفایی مناسب و مورد تایید ادیان آسمانی برنامه ریزی کرده و گام بردارد. بنابراین، شناخت عوامل ...  بیشتر

فلسفه
9. روش های فقه الحدیثی ملاصدرا در شرح «اصول کافی»

قاسم فائز؛ اعظم خدامی پور؛ سید محمد رضوی

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 143-162

چکیده
  فهم روایات ، نیازمند روش صحیح علمی است که آن را « فقه الحدیث » می‌نامیم. بررسی متن، مهم­ترین راه  ارزیابی حدیث است که حتی درصورت صحت سند آن، حکم بطلان حدیث را امضاء می کند. محدثان شیعه تلاش­های فراوانی جهت فهم صحیح کلام معصومین (ع) انجام داده اند . شرح اصول کافی ملاصدرا، از جمله شروحی است که بر این منبع مهم شیعی نگاشته شده است؛ ...  بیشتر

فلسفه
10. تبیین مقوله‌های تفسیری ابومسلم در مجمع‌البیان و نقدهای علامه بر آن

مسلم صالحی زاده؛ احمد بهشتی؛ علی‌رضا مختاری

دوره 12، شماره 22 ، بهار و تابستان 1399، صفحه 163-176

چکیده
  این نوشتار بر آن است که به‌نقد و بررسی برخی آرای تفسیری ابومسلم مستخرج از مجمع‌البیان، با تأکید بر نظرات ارزشمند علامه طباطبایی بپردازد. علامه پس از ذکر نظر خویش گاهی نظر مخالف خود را با بیان نام ابومسلم ارائه کرده و گاهی اشاره‌ای به نام او نکرده‌ و با دلایل متقن به رد نظرات  ابومسلم پرداخته است. در این جا آن نظراتی مطرح‌شده که ...  بیشتر