عقل و دین

عقل و دین

تحلیل اعجاز علمی قرآن در پرتو معیار‌های اعجاز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
گروه علوم قرآن و حدیث دانشکاه قم
چکیده
اعجاز علمی قرآن از مباحث چالش‌برانگیز در حوزه مطالعات قرآنی و کلامی است که با گسترش علوم بشری، جایگاهی ویژه در پژوهش‌های معاصر یافته است. تفسیرهای علمی از یک سو زمینه‌ای برای بازخوانی اعجاز قرآن فراهم آورده‌اند و از سوی دیگر، خطر تحمیل مفاهیم علمی متغیر بر متن وحیانی را در پی داشته‌اند. در این میان، سه رویکرد اصلی پدید آمده است: رویکرد افراطی که هر گونه تفسیر علمی را معجزه می‌انگارد؛ رویکرد اعتدالی که با ملاحظه شرایط اعجاز، برخی اشارات علمی قرآن را فراتر از افق علمی بشر می‌داند؛ و رویکرد تفریطی که اعجاز علمی را تنها در ثبات و جاودانگی بیانی قرآن خلاصه می‌کند. مقاله حاضر با روش تحلیلی ـ انتقادی و با تکیه بر معیارهای بنیادین اعجاز، همچون خرق عادت، تحدی و عدم معارضه، به ارزیابی این دیدگاه‌ها پرداخته و نشان می‌دهد که تنها رویکرد اعتدالی می‌تواند با شاخص‌های اعجاز هماهنگ بوده و تصویری واقع‌گرایانه از اعجاز علمی قرآن ارائه کند.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

"Analysis of the Scientific Miracle of the Qur’an in Light of the Criteria of Miracles"

نویسنده English

Mohammadreza Ezzatifordoei
"Faculty member at the University of Qom"
چکیده English

اعجاز علمی قرآن از مباحث چالش‌برانگیز در حوزه مطالعات قرآنی و کلامی است که با گسترش علوم بشری، جایگاهی ویژه در پژوهش‌های معاصر یافته است. تفسیرهای علمی از یک سو زمینه‌ای برای بازخوانی اعجاز قرآن فراهم آورده‌اند و از سوی دیگر، خطر تحمیل مفاهیم علمی متغیر بر متن وحیانی را در پی داشته‌اند. در این میان، سه رویکرد اصلی پدید آمده است: رویکرد افراطی که هر گونه تفسیر علمی را معجزه می‌انگارد؛ رویکرد اعتدالی که با ملاحظه شرایط اعجاز، برخی اشارات علمی قرآن را فراتر از افق علمی بشر می‌داند؛ و رویکرد تفریطی که اعجاز علمی را تنها در ثبات و جاودانگی بیانی قرآن خلاصه می‌کند. مقاله حاضر با روش تحلیلی ـ انتقادی و با تکیه بر معیارهای بنیادین اعجاز، همچون خرق عادت، تحدی و عدم معارضه، به ارزیابی این دیدگاه‌ها پرداخته و نشان می‌دهد که تنها رویکرد اعتدالی می‌تواند با شاخص‌های اعجاز هماهنگ بوده و تصویری واقع‌گرایانه از اعجاز علمی قرآن ارائه کند.

کلیدواژه‌ها English

Scientific Miracle of the Qur&rsquo
an؛ Scientific and Rhetorical Consistency؛ Scientific Exegesis؛ Challenge of the Qur&rsquo
an؛ Extraordinary Nature of the Qur&rsquo
an