Reason and Religion

Reason and Religion

تأملی انتقادی در مقاله:« خداوند کتاب را نازل کرده است» با تأکید بر دیدگاه علامه طباطبایی(ره).

Document Type : Original Article

Authors
mohammd shokri 1
mazaher ahmadian 2
1 Assistant professor, Department of Islamic studies, Sahand University of Technology, Tabriz, Iran, (Corresponding author),
2 Graduate of level four in the Islamic seminary
Abstract
مقاله « خداوند کتاب را نازل کرده است » با سه پرسشِ اصلی « معانی کتاب در قرآن؟ معانی نزول کتاب در قرآن؟ و « کتاب » بر چه کسی نازل شده است؟ » به دنبال اثبات این مطلب است که قرآن بر شخص پیامبر نازل شده است نه بر عموم مردم. اما با استفاده آیات، روایات و ادله عقلی، نظریات شبستری مورد نقد و بررسی قرار می گیرد.

از جمله ادله ای که می توان در نقد نظریه ایشان بیان کرد: آیات نزول تدریجی قرآن، آیاتی هدایت عمومی قرآن، آیات تحدی، آیاتی که عموم مردم یا مومنین را مورد خطاب قرار داده و... است. همچنین روایاتی که تشویق به حفظ و کتابت قرآن دارد، دلالت بر نزول قرآن بر عموم مردم دارند نه شخص پیامبر(ص). این مقاله که بصورت تحلیلی توصیفی کتابخانه ای در یک مقدمه و سه بخش اصلی مطابق سه سوال مطرح شده در مقاله آقای شبستری تدوین شده که در صدد بیان پاسخ شبهات وارده در مقاله فوق می‌باشد و تمامی ادعاهای مقاله من جمله نظریه « زیست جهان وحیانی» ادعایی بیش نیست و هیچ سند معتبر عقلی و نقلی بر حقانیت و یا مطابقت آن ذکر نشده است. و یکی از اهداف نزول تدریجی این بود که شرع مقدس، به مرور زمان و با تکمیل دین به مردم ارائه شود. در صدد اثبات این نظریه است که قرآن کتاب شریعت ساز و منبع اصلی دین مبین اسلام است که برای بیان شریعت و تکالیف عموم مردم در راستای سعادت ابدی نازل شده است.
Keywords
شبستری
نزول قرآن
نزول دفعی
کتاب
سنت
علامه طباطبایی

Subjects

  1.    قرآن

    1. ابن­منظور، محمدبن مکرم، (1414ق)، لسان العرب، بیروت، دار احیاءالتراث العربی.
    2. ایجی، میرشریف، (1325ق)، شرح المواقف، قم، الشریف الرضی.
    3. بغدادی، أبو عبید قاسم بن سلام، (1415ق)، فضائل القرآن ومعالمه وآدابه، بیروت، دار ابن کثیر.
    4. برقى، احمد بن محمد بن خالد، (1371ق)، المحاسن، قم، دار الکتب الاسلامیة.
    5. جعفریان، رسول (1415ق)، القرآن و دعاوی التحریف، بیروت، دار الثقلین.
    6. حجتی، محمد باقر، (1372)، تاریخ قرآن کریم، تهران، دفتر نشرفرهنگ اسلامی.
    7. راغب اصفهانی، حسین بن محمد، (1412ق)، المفردات فی غریب القرآن، تحقیق: صفوان عدنان داودی، بیروت، دارالعلم الدار الشامیة.
    8. زبیدی، محمد بن محمد، (1414ق)، تاج العروس من جواهر القاموس، بیروت، دارالفکر.
    9. زمخشری، محمودبن عمر، (1407ق)، الکشاف عن حقایق غوامض التنزیل، بیروت، دارالکتاب العربی.
    10. سیوطی، جلال­ الدین عبد الرحمن بن ابی­بکر، (1404ق)، درّ المنثور فی التفسیر بالماثور، قم، کتابخانه آیة­الله مرعشی نجفی.
    11. طباطبایی، محمد حسین، (1374ش)، المیزان، ترجمه: سید محمد باقر موسوی، قم، دفتر انتشارات اسلامی.
    12. _______________________، (1394ق)، قرآن در اسلام، تهران، دارالکتب الاسلامیه.
    13. طبری، محمد بن جریر، (1412ق)، جامع البیان عن تأویل آیات القرآن، بیروت، دارالمعرفه.
    14. طیب، سید عبدالحسین، (1378ش)، اطیب البیان فی تفسیر القرآن، تهران، انتشارات اسلام.
    15. فراهیدی، خلیل بن احمد، (1424ق)، العین، بیروت، دارالکتب العلمیة.
    16. فیاض لاهیجى، (1373ش)، گوهر مراد، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
    17. قرائتی، محسن، تفسیر نور، (1383ش)، مرکز فرهنگی درسهایی ازقرآن، تهران، چاپ یازدهم.
    18. کلینى، محمد بن یعقوب، (1429ق)، اصول کافی، دارالحدیث، قم، چاپ اول.
    19. مجتهد شبستری، محمد، (بی­تا)، خداوند کتاب را نازل کرده است، com.
    20. مجلسى، محمد باقر، (1404ق)، بحار الأنوار، مؤسسة الوفاء، بیروت.
    21. مصطفوى، حسن، (1367ش)، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم‌، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی‌، تهران‌، ‌چاپ اول‌.
    22. مطهری، مرتضی، مجموعه آثار، انتشارات صدرا، تهران، بی­تا.
    23. مغنیه، محمد جواد، (1424)، تفسیر الکاشف، دارالکتب الاسلامیة، تهران